25 راه مؤثر برای بهبود سلامت روان
برخورداری از سلامت روان، امری ضروری است. از یاد نبریم، ما تنها «یکبار» زندگی میکنیم! و برای این مدت کوتاه، رضایت و احساس خوشبختی و سعادتمندی حق همه ماست.

سندروم انتظار برای اتفاق بد چیست؟ گاهی اوقات شما با وجود عادی بودن شرایط، حس میکنید قرار است اتفاقات بدی رخ دهد؛ و تنها راه چاره مراجع به مشاوره فردی است. مثلاً موقع رانندگی یا تماشای تلویزیون، ناگهان ترس و دلهره به سراغتان میآید و معمولاً دلیل قانعکنندهای برای این موضوع ندارید. این حس، معروف به «احساس وقوع فاجعه» یا «احساس قریبالوقوع بودن خطر» است که بدون هیچ هشداری ظاهر شده و فرد را دچار اضطراب مینماید. در این مطلب، ابتدا به توضیح این احساس و علائم آن میپردازیم. سپس، دلایل وقوع آن و راهکارهایی برای رفع این مشکل را به شما معرفی خواهیم کرد.
احساس وقوع فاجعه، نوعی حس عمیق درونی است که فرد را وارد حالتی از هراس و دلواپسی میکند و سبب میشود فرد فکر کند اتفاقی بد قرار است بیفتد. معمولاً این اتفاق زمانی رخ میدهد که همهچیز آرام و طبیعی به نظر میرسد و هیچ خطر واقعیای وجود ندارد. همین موضوع، باعث میشود فرد اعتمادش را به ذهن یا بدن خود از دست دهد.
به این مثال دقت کنید تا موضوع برایتان روشنتر شود: شما چند روز دیگر باید یک آزمایش بدهید و روزهای قبل از آن، مدام به این فکر میکنید که نکند نتیجه آزمایش بد باشد و شما بیماری صعبالعلاجی داشته باشید. یعنی مغزتان، احتمالات آینده را مثل تهدید در نظر میگیرد و بدن نیز بر همان اساس، واکنش نشان میدهد.
تجربه هر فرد از این حس، متفاوت از شخص دیگر است. این وضعیت در برخی افراد، بهصورت فکری طاقتفرسا نمود پیدا کرده و موجب ایجاد علائم مثل نگرانی و درماندگی میشود. در برخی دیگر، این حس تجربهای به شکل نابودی یا مرگ ایجاد مینماید. این احساس، حتی بهصورت علائم جسمی هم نمایان میشود.

تشخیص نشانههای این حس منفی، کلید درمان آن است. با دانستن علائم چنین احساسی، میتوان به درک بهتر از این موضوع و حل آن کمک کرد. این احساس با توجه به علل رخ دادن آن، علائم احساسی و روحی و جسمی مختلفی دارد که عبارت هستند از:
احساس فاجعه قریبالوقوع، باعث بروز علائم احساسی و روحی متعددی میشود که بر خلقوخو و رفتار فرد تأثیر میگذارند شامل:

احساس قریبالوقوع بودن خطر، موجب بروز علائم جسمی متنوع و مختل شدن عملکرد روزانه میشود شامل:
تکرار این علائم در طول زمان، زندگی روزمره را مختل میکند و تأثیر قابلتوجهی بر سلامت روان میگذارد. این نشانهها که در هر فرد متفاوت میباشند را ممکن است بهتنهایی یا بهصورت ترکیبی مشاهده نمایید و تجربه کنید. با مشاهده چنین علائمی، بهتر است فوراً به متخصص سلامت روان مراجعه کنید.

این احساس، میتواند در اثر اختلالات جسمی و روانشناختی مختلف ایجاد شود که عبارت هستند از:
دلایل روانشناختی
حتما بخوانید: فلج انتخاب، عشق یک طرفه

دلایل جسمی
وقتی درگیر چنین حسی میشوید، درست فکر کردن بسیار سخت میشود و ممکن است احساس ناتوانی داشته باشید. اضطراب و ترسهای شدید، تأثیر زیادی بر سلامت و کیفیت زندگی دارند و باید مدیریت و متوقف شوند. برای توقف این چرخه و رفع چنین مشکلی، راهکارهای فردی وجود دارند که عبارتند از:
برای مدیریت حس منفی احساس وقوع فاجعه، باید از ابزار قدرتمند ذهنآگاهی استفاده کرد. با تمرکز بر لحظه حال، نگرانیها درباره آینده کمتر میشوند و آرامش شما افزایش خواهد یافت.
با تکنیکهای آرامسازی تدریجی عضلات، تصویرسازی ذهنی، مدیتیشن و حرکات کششی آرام، قادر به آرامش بخشیدن به ذهن و بدن خواهید بود.
در زمان اضطراب داشتن، تنفس بهصورت سطحی و سریع انجام میشود. انجام تمرینهای تنفسی مانند تنفسهای عمیق و شکمی با بازدمهای طولانی و آرام، باعث خروج بدن از حالت جنگ یا گریز میشود تا اضطراب و تنش عصبی و ضربان قلب کاهش یابد. (برای تنفس شکمی، شکم باید بیشتر از قفسه سینه بالا و پایین برود.)
مواجهه با موقعیتهای مضطربکننده بهصورت تدریجی، بسیار کمککننده است. با شروع از قدمهای کوچک و به رسمیت شناختن مقاومت خود، کمک زیادی به خود میکنید.
تکنیکهای زمینگیر کردن آرامسازی ذهن مانند روش 5-4-3-2-1 در برگرداندن توجه به زمان حال، بسیار موثر هستند. (روش 5-4-3-2-1، به این صورت است: در ذهن یا با صدای بلند بگویید و یا روی کاغذ بنویسید: 5 چیزی که میبینید، 4 صدایی که میشنوید، 3 چیزی که لمس میکنید، 2 بویی که به مشامتان میرسد و 1 مزه یا حس بدنی. در نتیجه این فرآیند، نشخوار فکری کم شده و حملات اضطرابی کاهش مییابند.)
یکی از اشیای اطراف خود را در نظر بگیرید و روی آن تمرکز کنید تا ذهن از ترس دور شود. شکل، رنگ و جزئیات آن شی را نزد خود، بهخوبی توصیف نمایید تا حواس شما پرت شود. انجام کارهایی مانند حل جدول، انجام بازیهای فکری، مطالعه کتاب و گوش دادن به موسیقی هم در پرت کردن حواس موثر هستند.

صداهای آرامشبخش یا ASMR مانند آوای باران و صداهای طبیعت، موجب کاهش ضربان قلب و آرام شدن مغز میشود.
سه موضوع (مانند فیلم، غذا و حیوانها) را در نظر بگیرید و از هرکدام تا جایی که ممکن است، مثال بزنید تا ذهن از چرخه اضطراب خارج شود.
هنگامی که احساس قریبالوقوع بودن خطر مرتبط با بیماریهای جدی یا نگرانیهاست، نوشتن نامه به عزیزان آرامش را به شما بازمیگرداند و کمک میکند فرد، حس معنا داشته باشد.
تکنیکهای نامبردهشده برای مدیریت احساس وقوع فاجعه، در لحظه مفید هستند؛ اما برای مدیریت بهتر این مشکل، بهتر است از درمانهای تخصصی استفاده کرد شامل:

برای تشخیص این مشکل، تست اختصاصی وجود ندارد و تشخیص، از روشهای مختلف انجام میشود مانند:
درخواست کمک از یک شخص حرفهای، نشانه شجاعت و اولین قدم مهم برای بازگرداندن آرامش است. اگر احساس وقوع فاجعه:
بهتر است با درمانگر صحبت کنید.
ما در این مطلب، به بررسی دلایل ایجاد این حس پرداختیم و پیامدهای آن را بررسی کردیم. در ادامه، راهکارهای فردی و حرفهای برای رفع آن را معرفی کردیم. «احساس وقوع فاجعه» یا «احساس قریبالوقوع بودن خطر»، بسیار ترسناک است؛ مخصوصاً وقتی نتوانید دلیلی برای آن بیابید. این تجربه گیچکننده، قابلیت درمان و مدیریت دارد و با راهکارهای فردی و حرفهای، میتوان در صدد رفع آن برآمد. مشاوره با درمانگران موسسه روانشناسی و روانپزشکی نیکمایند به شما کمک میکند ریشه این احساسات را بهتر درک کنید، سیستم عصبی خود را آرامتر کنید و دوباره به بدن و ذهن خود اعتماد پیدا کنید.
مشاوره فردی برخورداری از سلامت روان، امری ضروری است. از یاد نبریم، ما تنها «یکبار» زندگی میکنیم! و برای این مدت کوتاه، رضایت و احساس خوشبختی و سعادتمندی حق همه ماست.
مشاوره فردی سرکوب احساسات؛ سدی در برابر رشد و آرامش روان است. گاهی برای حل آن نیاز به مشاوره فردی داریم.
مشاوره فردی این متن کمک میکند روابط سمی خود را دقیقتر تحلیل کنید و بدانید چه زمانی نیاز به فاصلهگذاری، تصمیمگیری جدی یا کمک حرفهای دارد.